بنا به گزارش رادیو فردا، « دونالد ترامپ بعد از ورود به مصر برای شرکت در نشست شرمالشیخ گفت اگر ایران برای مذاکره آماده باشد، تحریمها علیه این کشور را لغو خواهد کرد.» وی همچنین در حضور خبرنگاران اضافه کرده که «آنها آسیبدیده و خستهاند و به کمک نیاز دارند… من دوست دارم وقتی آماده گفتوگو شدند، تحریمها را بردارم. آنها واقعاً نمیتوانند با این تحریمها دوام بیاورند. این تحریمها بسیار سخت هستند.»
ظاهرا، ترامپ «نظام حاکم بر ایران» را با «ملت ایران» یکی دانسته، و نتیجه گیری هایی که می کند، مبتنی بر همین «اینهمانی» است.
سالها پیش وقتی اولین کارت «تحریم» بازی شد، در مطلبی نوشتم «تحریمی که تحریم نیست» و خاطر نشان کردم که فشار اقتصادی بر ملت شریف ایران راه به جایی نمی برد بجز اینکه مردم بی دفاع که قربانی این نظام آدمکش هستند را از حقوق ساده انسانی بی بهره کند، چرا که «نظام» و تمام دار و دسته اش به اندازه کافی و لازم سرمایه اینجا و آنجا ذخیره کرده اند که بتوانند 40 سال که رقمی نیست، 400 سال دیگر هم از پس تحریم بر بیایند، بدون اینکه ککشان بگزد؛ اما این مردم هستند که گرسنگی می کشند و از حداقل های زندگی بهره نخواهند برد.
جهان زر و زور، اگر فی الواقع می خواهد این نظام را تحت فشار قرار دهد(که واقعا به آن شک دارم)، بجای یورش نظامی به خاک ایران که ملت را برای لحظه ای از دشمنی با نظام منحرف می کند، چرا که خاک وطنتش مورد هجوم اجانب قرار گرفته است، می بایست در گام نخست تمام سفارتخانه های خود در ایران را ببندند، و از ج.ا. هم بخواهند که چنین کند. دوم، از هرگونه تماس دیپلماتیک با ج.ا. به هر بهانه ای (مثلا مذاکره) خودداری کند. سوم، از خروج کلیه واردات و صادرات جلوگیری کند (بلوک کردن تنگه هرمز)، و بالاخره، مسدود کردن کلیه مراودات بانکی را عملا اجرا کند. در چنین حالتی است که «تحریم» می تواند تأثیرگذار باشد. هرچند که پس از جنگ ناتو با روسیه در خاک اوکراین، مشارکت ناتو با اسرائیل در کشتار جمعی در غزه، و به انزوا کشاندن چین در روابط دوطرفه بین آمریکا و چین، و بالاخره در نبود یک استراتژی ثابت که بوی مماشات در قبال ج.ا. از آن بلند نشود، نظام حاکم بر ایران، هرچند بدش نمی آید که هم از توبره بخورد و هم از آخور، به تعارفات ترامپ توجه نکرده و به سمت شرق هُل داده می شود، و هرگونه تحریمی بی ثمر خواهد بود.
همانطور که در 23 خرداد مشاهده شد، مردم حاضر نیستند در تله های ساخته شده توسط اجانب بیفتند. به همین خاطر در صورت تشدید تحریم ها، مردم علیه نظام برنخواهند خاست. آنها قرار است حساب خود با ج.ا. را آنگونه صاف کنند که دست خارجی در آن دخالت نداشته باشد.
از سوی دیگر، اگر بپذیریم که ج.ا. در حال تغییر دکترین دفاعی است، و تنها زمانی دکترین حاضر تغییر نمی کند که غرب بقای این نظام را بپذیرد؛ در آنصورت، ج.ا. مارک2 آغاز شده، و جهان زر و زور و ج.ا. به خوبی و خوشی بر سر سفره خلق ستمدیده نشسته و با هم از آن ارتزاق خواهند کرد. در چنین حالتی جملات بی سر و ته امروز ترامپ می تواند آغازگر نقشه راهی باشد که همه سود ببرند، بجز ملت شریف ایران.
فراموش نکنیم که لاوروف این روزها دائما تکرار می کند که ایران را به لحاظ تسلیحاتی مجهز خواهد کرد. آیا روسیه بوی الرحمن «شرق» به مشامش خورده و دست و پای خودش را گم کرده است، و یا اینکه تقسیمات جهانی به پایان رسیده و روسیه بالاخره توانست به هدف خود یعنی آبهای آزادی در جنوب دست پیدا کند؟ زمان مشخص خواهد کرد.
علی ناظر
21 مهر 1404
